« نقد حاكمان در سيره امام علي(ع)، و مسئله امروز گنجي ! | صفحه اول | از نهضت آزادي تا مجاهدين »

31 مرداد 84

وضعيت نامطلوب مطبوعات و روزنامه‌نگاري در ايران

مطلب ذيل را در مراسم روز خبرنگار كه اختتاميه دوازدهمين جشنواره مطبوعات نيز بود بعنوان سخنراني ارائه نمودم كه با توجه به نكاتي كه در آن مطرح شده مناسب ديدم در وبلاگ نيز آن را نقل كنم.

نون و القلم و ما يسترون
سوگند به قلم و آنچه مي نويسد


روز خبرنگار روز پاسداشت قلم و روزي كه از تلاشگران عرصه مطبوعات بايد تقدير شود را گرامي مي دارم و به تمامي همكاران خودم اين روز را تبريك مي گويم. ياد شهيد صارمي و همه ي خبرنگاراني كه در كشور مان در راه آزادي، در راه استقلال و در مسير ايفاي وظيفه ي حرفه يي شان جان باختند را گرامي مي داريم. من امسال ترديد داشتم كه صحبت كنم ، چون هر سال كه ما صحبت كرديم سوء تفاهم ايجاد شده و متأسفانه كشورما هم، كشور سوء تفاهم شده است. اميد وارم امسال مشكل پيش نيايد . مناسب ديدم در ابتداي سخن يك فرازي از خطبه 214 نهج البلاغه را بخوانم :


«در ديده ي مردم پارسا زشت ترين خوي واليان اين است كه بخواهند مردم آنان را دوستدار بزرگ منشي شمارند و آنها را ستايش نمايند و كارهايشان را به حساب كبر و خود خواهي بگذارند. و خوش ندارم كه در خاطر شما بگذرد كه من دوستدار ستودنم . و خواهان ستايش شنودن. پس با من چنان كه با جباران و سركشان سخن گويند، سخن مگوييد و چنان كه با تيز خويان كنند از من كناره جوييد. و با ظاهرآرايي آميزش مداريد. وشنيدن حق را بر من سنگين مپنداريد. و نخواهم مرا بزرگ انگاريد چه آن كس كه شنيدن سخن حق بر او گران افتد، و اجراي عدالت بر وي دشوار بود و كار برحق عدالت كردن بر او دشوار تر است. پس از گفتن حق يا راي زدن در عدالت، باز نايستيد. كه نه من برتر از آنم كه خطا كنم و نه در كار خويش از خطا ايمنم. مگر كه خدا مرا در كار نفس كفايت كند كه از من بر آن تواناتر است. » اين سخن علي ابن ابي طالب است. به عنوان اسوه و الگوي همه ما و اميد واريم كساني كه امروز ادعاي پيروي از او را دارند، بپذيرند كه علي اين گونه حكومت كرده است . طبيعي است كه در روزگار علي مردم به صورت منفرد مي توانستند با رهبران جامعه تماس بگيرند و حضرت علي هم اين گونه سخن گفته كه « با ما چون جباران سخن مگوييد» و قس علي هذا. در روزگار ما طبيعي است كه مطبوعات و روزنامه نگارن هستند كه مي توانند به عنوان زبان مردم با واليان و حكومت گران سخن بگويند. علي ابن ابي طالب مي گويد اينان بايد بتوانند بدون لكنت زبان، بدون ترس، بدون سانسور و بدون خود سانسوري سخن بگويند در اصل 9 قانون اساسي آمده است : در جمهوري اسلامي ايران آزادي و استقلال، وحدت و تماميت ارزي كشور، از يكديگر تفكيك نا پذيرند و حفظ آنها وظيفه ي دولت و آحاد ملت است. هيچ فرد يا گروهي يا مقامي حق ندارد به نام استفاده از آزادي به استقلال فرهنگي، سياسي، نظامي و تماميت ارزي ايران كمترين خدشه‌اي وارد كند. و هيچ مقامي حق ندارد به نام حفظ استقلال و تماميت ارزي كشور آزادي هاي مشروع را را هر چند با وضع قوانين و مقررات سلب كند. فكر مي كنم بحث خيلي روشن است . ما به عنوان روزنامه نگار، به عنوان انجمن صنفي در همه ي سال هاي گذشته خواهان اجراي قانون در مورد مطبوعات و روزنامه نگاران بوديم. و خواهان اجراي اصول قانون اساسي( اصل 24 و 168) و دفاع از آزادي بيان و مطبوعات بوده ايم. در قوانين موضوعه ي ما به رغم ايرادها و انتقاداتي كه به قوانين داريم ولي فكر مي كنيم اجراي همان قوانين مي تواند فضايي را براي كار مطبوعاتي در كشور فراهم كند. متأسفانه آنچه كه در سالهاي اخير ما شاهد بوديم ؛ بر خوردهايي كه با مطبوعات و روزنامه نگاران شده، منطبق بر موازين قانوني و حقوقي نبوده است . آن بخش از قوه قضاييه كه وظيفه برخورد با مطبوعات را داشته چون نمي توانسته به قوانين موضوعه متمسك بشود، شاهد بوديم راه هايي پيمودند ، از جمله تمسك به مواد 12 و13 قانون اقدامات تأميني و تربيتي كه در مورد اراذل و اوباش و مجنونين بود. با تمسك به اين قانون منسوخ آن مطبوعات را به عنوان توقيف موقت از رده انتشار محروم كردند. متأسفانه اين روند به رغم همه انتقادات، ايرادها و اعتراضاتي كه شد و مي شود نه تنها اصلاح نشد، بلكه ادامه پيدا كرد. ظاهراً ما هر سال در آستانه ي روز خبرنگار بايد شاهد توقيف چند نشريه باشيم كه حتماً همه دوستان مي دانند همين اخيراً سه تا نشريه توقيف شده. روزنامه"اقبال" ، روزنامه " ئه‌آشتي" و روزنامه "آسو". من در سال گذشته در اينجا گفتم حكمي كه براي توقيف روزنامه "وقايع اتفاقيه" صادرشده بود، به لحاظ محتوا يكي از شاهكارهاي قوه قضاييه بود. ولي در مورد حكمي كه امسال صادر شده باز مي شود همين حكم را داد. من اين حكم را كه براي روزنامه اقبال است، مي‌خوانم. ان شاء الله اميدواريم حقوقدان ها و كساني كه به هر حال اهل قانون هستند، بدانند كه دراين ملك در رابطه با مطبوعات چه مي گذرد. اين نامه يي است كه از طرف بازپرس شعبه پنجم به وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي نوشته شده و در مورد توقيف روزنامه اقبال است.

احتراماً
با عنايت به شكايات واصله عليه آقاي مرتضي فلاح مدير مسوول روزنامه اقبال؛
مبني بر چاپ و انتشار مطالب كذب و عاري از حقيقت و پخش شايعات به منظور تشويش اذهان عمومي و بحران آفريني و تحريك به اقدامات غير متعارف در جهت اخلال درنظم و آسايش عمومي. نظر بر اينكه اقدامات خلاف قانون اين روزنامه به صورت مستمر تكرار و مدير مسوول آن بدون توجه به موازين قانوني در رسالت مطبوعات اقدام به چاپ و انتشار مطالب مي نمايد به استناد بند 5 اصل 156 قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و بند واو ماده 3 قانون تشكيل دادگاه هاي عمومي انقلاب، دستور توقيف موقت روزنامه اقبال صادرو اعلام مي‌گردد تا از انتشار و چاپ روزنامه مذكور تا اطلاع ثانوي جلوگيري شود .

خوب ما مطبوعاتي ها همه با اين واژه ها و اين نوع استدلال آشنا هستيم . جز ابراز تأثر و تأسف كار ديگري هم نمي توانيم ظاهراً بكنيم. خيلي خوشمزه هست كه ايشان گفته شكايت هاي مكرر و در حالي كه اصلاً قبل از اين نامه هيچ تذكر و چيزي به مدير مسوول داده نشده بود. همه شما مي دانيد به چه دليل با اين روزنامه بر خورد شد. خوب ما در اين سالها در مورد روزنامه نگاران گرفتاري هاي بسياري داشتيم . روزنامه نگاران بسياري هم به زندان افتادند . در همين يك سال گذشته متأسفانه باز اين اتفاق ها افتاد.

حتما مي دانيد در جريان وبلاگ نويسي ها تعداد زيادي از روزنامه نگارن را دستگير و زنداني كردند و سر انجام آن پرونده را هم مي دانيد. و حالا بحث هاي ديگر. واقعيت اين است كه ما به عنوان كسي كه به هر حال در نظام جمهوري اسلامي زندگي مي كنيم اينها را به نفع كشور و نظام نمي دانيم. به نفع جامعه نمي دانيم . ولي آنچه كه الان من مي توانم به آن اشاره كنم اين است كه اين مسير متأسفانه تداوم يافته است . همين الان كه ما به عنوان روز خبرنگار دور هم جمع شده ايم، يكي از روزنامه نگاران شريف كشورمان دربد ترين وضعيت دارد با مرگ دست و پنجه نرم مي كند همكار عزيز ما جناب آقاي گنجي و همين طور يكي ديگر از همكارانمان كه در وضعيت نامشخصي به سر مي برد آقاي قاضيان. در مورد آقاي گنجي اخبار ناخوشايندي هم در يافت كرديم. واقعاً من نمي دانم كه چه مي شود گفت؟ چرا اين گونه مي شود ؟ و چه مي شود كرد ؟ همين جا در هفته ي گذشته يك جلسه ي اعتراضي در انجمن داشتيم و من باز مناسب ديدم دو بند از قطعنامه‌اي را كه در آن جلسه مورد توافق دوستان بود، تكرار كنم. اميد وارم كساني كه مي توانند اين مشكل را حل كنند، حل كنند. ما فكر مي كنيم هر راهي غير از اين كه پيشنهاد مي كنيم هزينه هاي بسيار گزافي را به كشور تحميل مي كند .

1- حاضران از اكبر گنجي مصرانه مي خواهند به رغم ايرادها و اشكالاتي كه در روند محاكمه و محكوميت وي وارد است با توجه به مخاطرات جاني شديدي كه در اثر اعتصاب غذا حيات وي را تهديد مي كند، ارزش جامعه و بقاي خود را بر ديگر محاسبات رجحان داده و با پايان اعتصاب غذا فرصت لازم براي دفاع از حقوق قانوني خود را فراهم آورد .

2- حاضران از مقامات ارشد كشور مي خواهند تا با درايت و استفاده از ظرفيت هاي قانوني موجود امكان آزادي آقاي گنجي را در اسرع وقت فراهم آورند.

نگاه ما به عنوان يك نهاد مدني، يك نهاد صنفي، به مسأله آقاي گنجي و دوستاني كه به هر دليل گرفتار مي شوند يك نگاه دردرجه اول صنفي و در درجه بعد انساني است و واقعاً فكر مي كنيم دراين شرايطي كه كشور به سر مي برد تمام كساني كه مي توانند درحل اين مساله گام بردارند، وظيفه دارند كه اين كار را انجام دهند. البته طبيعي است آنها كه مسووليت اداره ي كشور را دارند ، مسووليت بيشتري به عهده دارند. طبعاً بايد پاسخگو هم باشند. چون اين روزها ، روزهاي آخرعمردولت آقاي خاتمي و روزهاي آخر مسووليت جناب آقاي مسجد جامعي وزير فرهنگ وارشاد اسلامي است، مناسب مي بينيم كه در اين جلسه نگاه و تشكر خودمان را از اين وزارتخانه و همچنين دولت اعلام كنيم. انجمن صنفي روزنامه نگارن ايران مولود دولت اصلاحات است . البته قبل از روي كار آمدن آقاي خاتمي بحث هايي شده بود اما بعد از روي كارآمدن دولت آقاي خاتمي در سال 76 (در مهر ماه سال 76 ) انجمن با تشكيل اولين مجمع عمومي رسماً فعاليت خودش را به صورت قانوني شروع كرد. من وظيفه ي خودم مي دانم كه اين را اعلام كنم اگر حمايت ها و پشتيباني وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و دولت آقاي خاتمي از انجمن صنفي نبود شايد مسيري كه ما بايد طي مي كرديم بسيار سخت و دشوار بود. ولي با كمك دولت و با كمك وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي انجمن توانسته پا بگيرد و خوشحال هستيم كه اين 8 سال را با تمام مسائل و مشكلات پيموديم. اميد وار هستيم كه با حمايت و پشتيباني همۀ روزنامه نگاران اين انجمن بتواند به راهش ادامه بدهد . ما در اين دوره هشت ساله با دو وزير جناب آقاي مهاجراني و آقاي مسجد جامعي و سه معاون وزير جناب آقاي بورقاني، جناب آقاي دكتر شهيدي وجناب آقاي صحفي كار كرديم و لطف اين دوستان هميشه شامل حال انجمن صنفي بود. البته نهاد هاي صنفي ديگري هم در رابطه با مطبوعات در اين دوران شكل گرفته كه آن هم با حمايت و پشتيباني اين دوستان بوده است . من فكر مي كنم كه بستر و شرايطي كه اين دوستان فراهم كردند كار انجمن را به آساني پيش برد. تلاش دولت در اين دوران براي قشر روزنامه نگار قابل تحسين است. صندوق حمايت از روزنامه نگاران تشكيل شد. در مورد مسأله بيمه روزنامه نگاران آنهايي كه به هر دليل درمحل كارشان نمي توانستند بيمه بشوند اين اقدام انجام شد. آن قانون مشاغل سخت و زيان آور با حمايت دولت در مجلس ششم تصويب شد.

من فكر مي كنم به لحاظ حمايت از روزنامه نگاران قدم هاي بسيار خوبي برداشته شده است. البته همراه با اين اقدامات ما شرايط سختي هم در مطبوعات داشتيم . ما مي گوييم چهار فصل مطبوعات را در اين دوران طي كرديم . بهار مطبوعات كه تا سال 76 ، 77 بود. تابستان مطبوعات كه سال 78 بود . خزان مطبوعات كه از سال 79 شروع شد و متأسفانه زمستان مطبوعات كه از سال 82 به بعد در آن به سر مي بريم . اميدواريم كه اين زمستان به پايان برسد. ولي واقعيت اين است كه ما در زمستان مطبوعات هستيم و دعا مي كنيم كه وضعيت از اين بد




 

all right reserved for dreamdesign.ir  - © Copyright 2007