23 بهمن 97

بازخوانی انقلاب

" انقلاب فرانسه " در اواخر قرن هیجده ( سال ١۷٨٩) در واقع پیشتاز انقلاباتی بود که در دوقرن بعد چهره سیاسی دنیا و به ویژه غرب را تغییر داد. بررسی و تحلیل علل وقوع این انقلاب، رخدادهای انقلاب و پیامدهای آن، و اینکه چقدر این انقلاب توانست به اهدافی که انقلابیون مدنظر داشتند، دست یابد، و نظام سیاسی فرانسه را تغییر دهد، طبعا می تواند خوراک فکری مناسبی برای « بازخوانی انقلاب »‌های فراوانی که در دوقرن گذشته در کشورهای مختلف عالم، و از جمله آخرین انقلاب قرن بیستم که در ایران رخداد، باشد.
کتاب " انقلاب فرانسه و رژیم پیش از آن " نوشته " الکسی دوتوکویل " ترجمه " محسن ثلاثی " از " انتشارات مروارید " از جمله کتابهایی است که با دیدی عمیق و محققانه به « بازخوانی انقلاب » ی پرداخته است که پژواکش در اروپای آن روزگار و جهان موجی براه انداخت که تا سال‌ها از حرکت باز نایستاد. نویسنده ژرف اندیش با کالبدشکافی موضوع براین نظر ابرام می کند که این انقلاب به دلائلی که در کتاب تحلیل و برشمرده شده است، نتوانست تغییری بنیادی در تلائم با دموکراسی و آزادی در نظام سیاسی فرانسه به عمل آورد. به فرازهایی از پیشگفتار کتاب توجه کنید :

ادامه "بازخوانی انقلاب" »

14 بهمن 97

چرا انقلاب شد؟

در چهل سالگی پيروزی انقلاب اسلامی، به دليل تغيير و تحولات سياسی و اجتماعی و دستاوردهای حاصله، جابه‌جايی جمعيتی و نسلی، فاصله‌گيری از شرايط و موقعيت گذشته، نيازها و مطالبات جديد و تغييرات بينشی و نگرشی، اين سؤال كه «چرا انقلاب شد؟» گويا طنين انداز و بلندتر از پیش مطرح می ‌شود. هرچند درباره علل و چرايی رخداد انقلاب اسلامی تاكنون صدها كتاب و هزارها مقاله و تحليل به رشته تحرير درآمده و از ديدگاه‌ها و منظر‌هاي متفاوتی به اين موضوع پرداخته شده است اما همچنان اين سؤال و موضوع مي‌تواند برای بحث جذاب باشد و به ويژه برای نسلی كه با نگاهی نو به دنيای اطراف خود می ‌نگرد و برای هر سؤالی پاسخی در خور می‌ طلبد و ...

ادامه "چرا انقلاب شد؟" »

3 بهمن 97

چهل سالگی انقلاب و تاریخ بی خردی


با فرارسیدن ۲۲ بهمن ۹٧ چهل سالگی پیروزی انقلاب اسلامی در ایران و نظام جمهوری اسلامی برآمده از آن جشن گرفته می شود. انقلاب که " انقلابی بنام خدا " نام گرفت و نوید درانداختن " طرحی نو " برپایه آرمانها و ارزش های اسلامی را در عالم و آدم می داد. حال چهل سال از آن انقلاب گذشته است، و وقت ارزیابی عمل به شعارها و وعده ها رسیده است. عدد چهل در آموزه ها و ادبیات دینی و عرفانی ما معنا و مفهوم خاصی دارد و نشانه رسیدن به بلوغ و پختگی در پس سالها و روزهای کودکی و نوجوانی و جوانی ست. پیامبر گرامی اسلام در چهل سالگی به رسالت مبعوث شد. از اینرو انتظار می رود راهبران نظام برآمده از انقلاب در پس این چهل سالگی به بلوغ و پختگی در ارزیابی عملکرد خود رسیده و کارنامه عمل به وعده و وعیدهای انقلاب را برآفتاب دهند، و کامی ها و ناکامی ها را برشمارند تا بتوان با تکیه براین کارنامه برای حرکت بسوی افق های پیش رو گام های درست و محکم تری برداشت. شعار اصلی انقلاب " استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی " بود، و امروز باید پاسخ داده شود که عملکرد چهل ساله نظام چقدر در انطباق با این شعار بوده است؟ و چه راهی در ادامه باید پیموده شود؟

ادامه " چهل سالگی انقلاب و تاریخ بی خردی" »

28 دی 97

صدا و سیمای انحصاری و پرهزینه

اگر در هنگام تدوین و تصویب قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در سال ۵٨ بدلیل وجود کشورهای بلوک شرق و نظام های کمونیستی، اقتصاد دولتی و انحصار صدا و سیما توسط حاکمیت توجیه داشت، بنظر می رسد در سایه تحولاتی که طی چهار دهه اخیر در جهان رخداده است دیگر توجیه چندانی برای این دو باقی نمانده است، و از اینروست امروزه فقط معدود کشورهایی همچون کوبا، کره شمالی و ایران را می توان یافت که « صدا و سیمای انحصاری » دارند.
یادآور می شود که بدلیل تحولات حادث نظام تصمیم گیری جمهوری اسلامی ایران در دوره دولت اصلاحات ناچار از تفسیر اصل ٤٤ قانون اساسی سال ۵٨، که بازتابی از جهان فکری آن زمان و سال و فضای انقلاب در ذهن خبرگان تدوین کنندگان این قانون بود، شد. در این اصل آمده است : " نظام اقتصادی جمهوری اسلامی ایران بر پایه سه بخش دولتی، تعاونی و خصوصی با برنامه‌ریزی منظم و صحیح استوار است. بخش دولتی شامل کلیه صنایع بزرگ، صنایع مادر، بازرگانی خارجی، معادن بزرگ، بانکداری، بیمه، تأمین نیرو، سدها و شبکه‏های بزرگ آبرسانی، رادیو و تلویزیون، پست و تلگراف و تلفن، هواپیمایی، کشتیرانی، راه و راه‏آهن و مانند اینها است که به صورت مالکیت عمومی و در اختیار دولت است... "

ادامه "صدا و سیمای انحصاری و پرهزینه" »

4 دی 97

خاطره بمناسبت چهل سالگی پیروزی انقلاب اسلامی

ازمن خواسته شد بمناسبت فرارسیدن چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی خاطره ای از دوران دانشگاهم در قبل از پیروزی انقلاب بنویسم. طبعا پس از گذشت بیش از چهل سال حافظه من نتوانم همه اجزای یک خاطره و افرادی را که در آفرینش آن نقش داشتند، بخوبی بازسازی و بیاد آورد و از اینرو از دوستان همدل و همراه آنروزگار خواستارم که مرا مدد رسانند و با توضیحات خود دراین باره به تکمیل و تتمیم این خاطره بپردازند.

ادامه "خاطره بمناسبت چهل سالگی پیروزی انقلاب اسلامی" »

23 آبان 97

حاکمیت استبدادی و پاکدستی

ما می توانیم در آئینه تاریخ روند تحولات جوامع و از جمله جامعه خود را مرور کنیم و بشناسیم. این شناسایی به ما برای فهم بهتر و دقیق تر مسائل جامعه کمک کرده و به نوع مواجهه‌ای که می خواهیم به عنوان یک شهروند، و به ویژه یک فعال سیاسی و اجتماعی با این مسائل داشته باشیم، نگاهی واقع بینانه و افقی وسیع تر می دهد. ضمن اینکه ما را با ریشه‌هایمان در سرزمین و تاریخ مان پیوند می دهد و پای ما در سنت‌هایمان برای رویارویی خردمندانه با دنیای مدرن و سازگاری بین سنت و مدرنیته محکم داشته و فرزند زمانه مان می سازد. خواندن تاریخ برای من چنین مفهوم و معنایی دارد و از اینرو از هر فرصتی برای خواندن کتاب‌های تاریخی استفاده کرده و با خواندن هر کتاب خود را در آئینه تاریخ دیده و بازنگری می کنم.

ادامه "حاکمیت استبدادی و پاکدستی" »

18 آبان 97

آئینه تاریخ

نسل من بیاد می آورد، و برای یادآوری نسل هایی که پس از انقلاب زاده شده اند، آخرین شاه ایران در سال ۵٤ در سایه افزایش افسانه ای درآمد نفت، وابستگی و دلگرمی به قدرت های غربی، برگزاری موفقیت آمیز جشن ۲۵٠٠ ساله شاهنشاهی با حضور سران ۵۵ کشور و تغییرتاریخ از هجریشمسی به شاهنشاهی، سرکوب و مهارمنتقدان و مخالفان حکومت با اعدام و به بند کشیدن بسیاری از چریک های عضو گروه های سیاسی و مسلح، تشکیل یک ارتش مدرن و مجهز به آخرین سلاح های روز، و انحلال دو حزب فرمایشی مردم (غلامان خانه زاد) و ایران نوین (چاکران جان نثار) در یک حزب نمایشی رستاخیز، خود را در اوج قدرت می دید و از زبان شاه و تبلیغات رسمی، ایران درحال رسیدن به دوازه های تمدن بزرگ تصور و تصویر می شد. بیان اینکه ایران پنجمین قدرت نظامی دنیا و قدرت برتر و ژاندارم خلیج فارس و منطقه خاورمیانه است سرخط اخبار بود، و خلاصه بنا به " یادداشت های علم " شاه سرسختانه باور داشت که هیچ ایرادی به شیوه حکمرانی و فرمانروایی اش نیست و اگر افراد یا گروهی به مخالفت با او برمی خیزند، صرفا به علت نادانی و بی خبری از دستآوردهای حاکمیت اوست. او چنان خود را مسلط بر اوضاع و آگاه از تحولات کشور می پنداشت که طی گفتگویی باجیمزکالاهان وزیر امور خارجه وقت انگلستان مدعی می شود :" من فکرم همیشه متوجه سی سال آینده است. ."

ادامه "آئینه تاریخ" »

4 آبان 97

نهادهای محافظه کار و جبر تغییرات

نظریه پردازان نهادگرا با تکیه بر شواهد تجربی تاریخی براین نکته بارها تاکید کرده اند که توسعه یافتگی یا عقب ماندگی، سرنوشت و تقدیر تاریخی هیچ ملت و کشوری نیست، بلکه در کلیت این نهادهای سیاسی و اقتصادی برآمده از عملکرد درونی هرجامعه، که می تواند آگاهانه یا حتی تصادفی باشد، و برهم کنش آنهاست که مسیر توسعه یا عقب ماندگی یک ملت و کشور را رقم زده و می سازد. از اینرو اهمیت و نقشی که " نهادها " ی سیاسی و اقتصادی در طی مسیر کشورها و نتایجی که ببار آورده و می آورند، مارا به اندیشه و تامل جدی در باره وجود و عملکردها این نهادها وامی دارد.

ادامه "نهادهای محافظه کار و جبر تغییرات" »

1 آبان 97

چرا شاه نتوانست؟

سئوال این است چرا رژیم پهلوی نتوانست انقلاب و سقوط خود را پیش بینی کند؟ یا بگونه دیگرچرا شاه نتوانست جلوی انقلاب و سقوط خود را بگیرد؟
دراینکه رژیم پهلوی همه امکانات مالی و فیزیکی و تبلیغاتی و بخش غالب نیروی انسانی کشور ( اعم از سخت افزاری و نرم افزاری) را دراختیار داشت، شکی نیست، و دراینکه رژیم با تکیه بر درآمد نفت به ویژه پس از افزایش قیمت آن از سال ۱۳۵٠ به بعد توانسته بود یک ارتش و نیروی نظامی مدرن و سرکوبگر و یک سازمان امنیت قوی و رعب انگیز و یک نظام اداری بوروکراتیک فراهم آورد و تا حدودی روند توسعه اقتصادی کشوررا جهت دهد، کمتر تردید می توان کرد، و دراینکه رژیم روابط تنگاتنگ و نزدیکی با کشورهای قدرتمند غربی داشت و از همه امکانات اطلاعاتی و امنیتی و نظامی آنها برای تثبیت و بقایش استفاده می کرد، و این کشورها نیز در پی حفظ این " ژاندارم منطقه " بودند هم هیچگونه شکی نمی توان داشت، پس چرا این رژیم که در سال ۱۳۵٠ با تبختر جشن های پرهزینه ۲۵٠٠ ساله شاهنشاهی را براه انداخت، و در پی آن شعار رسیدن ایران به دروازه های تمدن بزرگ را مطرح کرد، و با صرف هزینه کلان از درآمد نفت در پی تبدیل شدن به برترین قدرت نظامی منطقه برآمد، و با همین اعتماد به نفس و جاه طلبی بود که به مناسبت پنجاهمین سال سلطنت پهلوی پدر و پسر مبداء تاریخ رسمی کشور را از هجری شمسی به تاریخ شاهنشاهی تبدیل کرد، نتوانست انقلاب مردم و سقوط خود را، آنهم در کمتر از سه سال در پی این تغییر تاریخ پیش بینی کند؟

ادامه "چرا شاه نتوانست؟" »

21 مهر 97

شفافیت استخدام های دولتی

در اصل ۴٣ قانون اساسی آمده است: "برای‏ تأمین‏ استقلال‏ اقتصادی‏ جامعه‏ و ریشه‏ کن‏ کردن‏ فقر ومحرومیت‏ و برآوردن‏ نیازهای‏ انسان‏ در جریان‏ رشد، با حفظ آزادی‏ او، اقتصاد جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ بر اساس‏ ضوابط زیر استوار می‏ شود:

۱- تأمین‏ نیازهای‏ اساسی : مسکن‏، خوراک‏، پوشاک‏، بهداشت‏، درمان‏، آموزش‏ و پرورش‏ و امکانات‏ لازم‏ برای‏ تشکیل‏ خانواده‏ برای‏ همه‏.

۲- تأمین‏ شرایط و امکانات‏ کار برای‏ همه‏ به‏ منظور رسیدن‏ به‏ اشتغال‏ کامل‏ و قرار دادن‏ وسایل‏ کار در اختیار همه‏ کسانی‏ که‏ قادر به‏ کارند ولی‏ وسایل‏ کار ندارند، در شکل‏ تعاونی‏، از راه‏ وام‏ بدون‏ بهره‏ یا هر راه‏ مشروع‏ دیگر که‏ نه‏ به‏ تمرکز و تداول‏ ثروت‏ در دست‏ افراد و گروه‏ های‏ خاص‏ منتهی‏ شود و نه‏ دولت‏ را به‏ صورت‏ یک‏ کارفرمای‏ بزرگ‏ مطلق‏ درآورد. این‏ اقدام‏ باید با رعایت‏ ضرورت‏ های‏ حاکم‏ بر برنامه‏ریزی‏ عمومی‏ اقتصاد کشور در هر یک‏ ازمراحل‏ رشد صورت‏ گیرد.

۳- تنظیم‏ برنامه‏ اقتصادی‏ کشور به‏ صورتی‏ که‏ شکل‏ و محتوا و ساعت‏ کارچنان‏ باشد که‏ هر فرد علاوه‏ بر تلاش‏ شغلی‏، فرصت‏ و توان‏ کافی‏ برای‏ خودسازی‏ معنوی‏، سیاسی‏ و اجتماعی‏ و شرکت‏ فعال‏ در رهبری‏ کشور و افزایش‏ مهارت‏ وابتکار داشته‏ باشد

۴- رعایت‏ آزادی‏ انتخاب‏ شغل‏، و عدم‏ اجبار افراد به‏ کاری‏ معین‏ وجلوگیری‏ از بهره‏ کشی‏ از کار دیگری‏..."

ادامه "شفافیت استخدام های دولتی" »

 

 
   


all right reserved for dreamdesign.ir  - © Copyright 2007